δειρή: Difference between revisions

From LSJ

Ἰὸς πέφυκεν ἀσπίδος κακὴ γυνή → Ipsum venenum aspidis mulier mala → Das reinste Natterngift ist eine schlechte Frau

Menander, Monostichoi, 261
m (Text replacement - "(*UTF)(*UCP)<b class="b3">(\w+)<\/b>" to "$1")
m (Text replacement - "A.''Ag.''" to "A.''Ag.''")
 
(21 intermediate revisions by the same user not shown)
Line 5: Line 5:
|Capitals=ΔΕΙΡΗ
|Capitals=ΔΕΙΡΗ
|Transliteration A=deirḗ
|Transliteration A=deirḗ
|Transliteration B=deirē
|Transliteration B=deirē|Transliteration C=deiri
|Transliteration C=deiri
|Beta Code=deirh/
|Beta Code=deirh/
|Definition=ἡ, Att. δέρη <span class="bibl">A.<span class="title">Ag.</span>329</span>,<span class="bibl">875</span>, etc.; Aeol. δέρα <span class="bibl">Sapph.<span class="title">Supp.</span> 23.16</span>(v. infr.):—<span class="sense"><p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;<span class="bld">A</span> [[neck]], [[throat]], <span class="bibl">Il.11.26</span>, etc.; τὰ ἀπὸ τῆς δ. [[ornaments]], <span class="bibl">Hdt.1.51</span>. </span><span class="sense">&nbsp;&nbsp;&nbsp;<span class="bld">2</span> [[collar]], <span class="bibl">Poll.2.235</span>. </span><span class="sense">&nbsp;&nbsp;&nbsp;<span class="bld">II</span> in pl., [[gully]], [[glen]], <span class="bibl">Pi.<span class="title">O.</span> 3.27</span>, <span class="bibl">9.59</span>: but in sg., = [[δειράς]], prob. in <span class="bibl">Hermesian.7.54</span>. (The original form is preserved in Arc. δερϝά <span class="title">BCH</span>39.55 (Orchom.): Aeol. δέρρη is coined by <span class="bibl"><span class="title">EM</span>262.57</span> as etym. of [[δέρρις]]: Hsch. has <b class="b3">δέρα· ὑπερβολὴ ὄρους, οἱ δὲ τὰ σιμὰ τῶν ὀρῶν</b> by confusion with <b class="b3">δειράς. Κοίλᾳ δέρᾳ</b>, place-name in <span class="title">Inscr.Olymp.</span>46.30. Prob. from root of <b class="b3">ζέρεθρον, βιβρώσκω</b>.) </span>
|Definition=ἡ, Att. [[δέρη]] [[Aeschylus|A.]]''[[Agamemnon|Ag.]]''329,875, etc.; Aeol. [[δέρα]] Sapph.''Supp.'' 23.16(v. infr.):—<br><span class="bld">A</span> [[neck]], [[throat]], Il.11.26, etc.; τὰ ἀπὸ τῆς δ. [[ornaments]], [[Herodotus|Hdt.]]1.51.<br><span class="bld">2</span> [[collar]], Poll.2.235.<br><span class="bld">II</span> in plural, [[gully]], [[glen]], Pi.''O.'' 3.27, 9.59: but in sg., = [[δειράς]], prob. in Hermesian.7.54. (The original form is preserved in Arc. δερϝά ''BCH''39.55 (Orchom.): Aeol. [[δέρρη]] is coined by ''EM''262.57 as etym. of [[δέρρις]]: [[Hesychius Lexicographus|Hsch.]] has <b class="b3">δέρα· ὑπερβολὴ ὄρους, οἱ δὲ τὰ σιμὰ τῶν ὀρῶν</b> by confusion with <b class="b3">δειράς. Κοίλᾳ δέρᾳ</b>, placename in ''Inscr.Olymp.''46.30. Prob. from root of [[ζέρεθρον]], [[βιβρώσκω]].)  
}}
}}
{{ls
{{DGE
|lstext='''δειρή''': ἡ, ὁ [[τράχηλος]], ὁ λαιμός, Ἰλ. Λ. 26, κτλ., Ἡρόδ. 1. 51· Ἀττ. [[δέρη]], ὃ ἴδε. 2) περιδέραιον, Πολυδ. Β΄, 235. ΙΙ. κατὰ πληθ. = [[δειράς]], Πίνδ. Ο. 3. 48., 9. 89. (Πρβλ. [[δειράς]]· ὁ Κουρτ. ὑποθέτει ὅτι ὁ [[τύπος]] [[δέρη]] ([[ὅπερ]] τηρεῖ τὸ η παρ’ Ἀττ.) καὶ τὸ Αἰολ. δέρρα, Λατ. dorsum, ὁδηγοῦσιν ἡμᾶς εἴς τινα ἀρχικὸν ἢ πρῶτον τύπον δέρσα).
|dgtxt=v. [[δέρη]].
}}
}}
{{bailly
{{bailly
|btext=ῆς (ἡ) :<br /><b>1</b> cou;<br /><b>2</b> gorge.<br />'''Étymologie:''' cf. [[δειράς]] et <i>lat.</i> dorsum.
|btext=ῆς (ἡ) :<br /><b>1</b> [[cou]];<br /><b>2</b> [[gorge]].<br />'''Étymologie:''' cf. [[δειράς]] et <i>lat.</i> [[dorsum]].
}}
{{elnl
|elnltext=δειρή Ion. voor δέρη.
}}
{{elru
|elrutext='''δειρή:''' дор. [[δειρά]] ἡ<br /><b class="num">1</b> [[шея]] Hom., Theocr.: τὰ ἀπὸ τῆς δειρῆς Her. ожерелье;<br /><b class="num">2</b> [[горло]] HH;<br /><b class="num">3</b> перен. [[пасть]] (''[[sc.]]'' Ταρτάρου Hes.);<br /><b class="num">4</b> [[горная гряда]] (Ἀρκαδίας δειραί Pind.).
}}
}}
{{Autenrieth
{{Autenrieth
Line 20: Line 25:
}}
}}
{{grml
{{grml
|mltxt=[[δειρή]] και (<b>αιολ. τ.</b>) [[δέρα]] και (<b>αττ. τ.</b>) [[δέρη]], η (Α)<br /><b>1.</b> [[λαιμός]], [[τράχηλος]]<br /><b>2.</b> [[περιδέραιο]]<br /><b>3.</b> <b>στον πληθ.</b> [[κοίτη]] χειμάρρου, στενή [[κοιλάδα]]<br /><b>4.</b> <b>φρ.</b> «τὰ ἀπὸ τῆς δειρῆς» — τα στολίδια, τα κοσμήματα.<br />[<b><span style="color: brown;">ΕΤΥΜΟΛ.</span></b> Πρωταρχικός τ. τών [[δειρή]], [[δέρη]], [[δέρα]] θεωρείται ο τ. <i>δερFᾱ</i>, ο [[οποίος]] απαντά και στην Αρκαδική. Στις ινδο-ιρανο-βαλτο-σλαβικές γλώσσες μαρτυρούνται ετυμολογικώς συγγενείς λέξεις<br /><b>[[πρβλ]].</b> αρχ. ινδ. και αβεστ <i>gr</i><i>ī</i><i>v</i><i>ā</i> «[[λαιμός]], [[τράχηλος]]», ρωσ. <i>gr</i><i>ī</i><i>va</i> «[[χαίτη]], [[ράχη]] βουνού», λεττ. <i>gr</i><i>ī</i><i>va</i> «[[εκβολή]] ποταμού», οι οποίες οδήγησαν στην [[αναγωγή]] σε αρχικό τ. <i>g</i><sup>w</sup><i>er</i>-<i>u</i><i>ā</i> (παράλληλα [[προς]] το <i>g</i><sup>w</sup><i>r</i><i>ī</i>-<i>u</i><i>ā</i>). Η [[υπόθεση]] όμως αυτή προσκρούει στην ύπαρξη αιολ. τ. [[δέρα]] [[αντί]] του αναμενόμενου [[βέρα]], αν και υποστηρίχθηκε ότι πιθ. στη Λεσβιακή το <i>g</i><sup>w</sup> [[μπροστά]] από e είχε περισσότερο χειλική [[προφορά]] απ' ό,τι στις άλλες διαλέκτους. Η [[σχέση]] εξάλλου [[μεταξύ]] <i>g</i><sup>w</sup><i>er</i>- και <i>g</i><sup>w</sup><i>r</i><i>ī</i>- δεν [[είναι]] [[σαφής]] και έχει δώσει [[λαβή]] στη [[διατύπωση]] διαφόρων υποθέσεων. Τέλος, δεν αποκλείεται να υπάρχει ετυμολογική [[σχέση]] με τη [[ρίζα]] του [[βιβρώσκω]]].
|mltxt=[[δειρή]] και (<b>αιολ. τ.</b>) [[δέρα]] και (<b>αττ. τ.</b>) [[δέρη]], η (Α)<br /><b>1.</b> [[λαιμός]], [[τράχηλος]]<br /><b>2.</b> [[περιδέραιο]]<br /><b>3.</b> <b>στον πληθ.</b> [[κοίτη]] χειμάρρου, στενή [[κοιλάδα]]<br /><b>4.</b> <b>φρ.</b> «τὰ ἀπὸ τῆς δειρῆς» — τα στολίδια, τα κοσμήματα.<br />[<b><span style="color: brown;">ΕΤΥΜΟΛ.</span></b> Πρωταρχικός τ. τών [[δειρή]], [[δέρη]], [[δέρα]] θεωρείται ο τ. <i>δερFᾱ</i>, ο [[οποίος]] απαντά και στην Αρκαδική. Στις ινδο-ιρανο-βαλτο-σλαβικές γλώσσες μαρτυρούνται ετυμολογικώς συγγενείς λέξεις<br />[[πρβλ]]. αρχ. ινδ. και αβεστ <i>gr</i><i>ī</i><i>v</i><i>ā</i> «[[λαιμός]], [[τράχηλος]]», ρωσ. <i>gr</i><i>ī</i><i>va</i> «[[χαίτη]], [[ράχη]] βουνού», λεττ. <i>gr</i><i>ī</i><i>va</i> «[[εκβολή]] ποταμού», οι οποίες οδήγησαν στην [[αναγωγή]] σε αρχικό τ. <i>g</i><sup>w</sup><i>er</i>-<i>u</i><i>ā</i> (παράλληλα [[προς]] το <i>g</i><sup>w</sup><i>r</i><i>ī</i>-<i>u</i><i>ā</i>). Η [[υπόθεση]] όμως αυτή προσκρούει στην ύπαρξη αιολ. τ. [[δέρα]] [[αντί]] του αναμενόμενου [[βέρα]], αν και υποστηρίχθηκε ότι πιθ. στη Λεσβιακή το <i>g</i><sup>w</sup> [[μπροστά]] από e είχε περισσότερο χειλική [[προφορά]] απ' ό,τι στις άλλες διαλέκτους. Η [[σχέση]] εξάλλου [[μεταξύ]] <i>g</i><sup>w</sup><i>er</i>- και <i>g</i><sup>w</sup><i>r</i><i>ī</i>- δεν [[είναι]] [[σαφής]] και έχει δώσει [[λαβή]] στη [[διατύπωση]] διαφόρων υποθέσεων. Τέλος, δεν αποκλείεται να υπάρχει ετυμολογική [[σχέση]] με τη [[ρίζα]] του [[βιβρώσκω]]].
}}
}}
{{lsm
{{lsm
|lsmtext='''δειρή:''' ἡ, [[λαιμός]], [[τράχηλος]], σε Ομήρ. Ιλ.· Αττ. — [[δέρη]] (όχι [[δέρα]]), σε Αισχύλ. (πιθ. συγγενές προς το Λατ. dors-um).
|lsmtext='''δειρή:''' ἡ, [[λαιμός]], [[τράχηλος]], σε Ομήρ. Ιλ.· Αττ. — [[δέρη]] (όχι [[δέρα]]), σε Αισχύλ. (πιθ. συγγενές προς το Λατ. dors-um).
}}
}}
{{elru
{{ls
|elrutext='''δειρή:''' дор. [[δειρά]] ἡ<br /><b class="num">1)</b> шея Hom., Theocr.: τὰ ἀπὸ τῆς δειρῆς Her. ожерелье;<br /><b class="num">2)</b> горло HH;<br /><b class="num">3)</b> перен. пасть (sc. Ταρτάρου Hes.);<br /><b class="num">4)</b> горная гряда (Ἀρκαδίας δειραί Pind.).
|lstext='''δειρή''': ἡ, ὁ [[τράχηλος]], ὁ λαιμός, Ἰλ. Λ. 26, κτλ., Ἡρόδ. 1. 51· Ἀττ. [[δέρη]], ὃ ἴδε. 2) περιδέραιον, Πολυδ. Β΄, 235. ΙΙ. κατὰ πληθ. = [[δειράς]], Πίνδ. Ο. 3. 48., 9. 89. (Πρβλ. [[δειράς]]· ὁ Κουρτ. ὑποθέτει ὅτι ὁ [[τύπος]] [[δέρη]] ([[ὅπερ]] τηρεῖ τὸ η παρ’ Ἀττ.) καὶ τὸ Αἰολ. δέρρα, Λατ. dorsum, ὁδηγοῦσιν ἡμᾶς εἴς τινα ἀρχικὸν ἢ πρῶτον τύπον δέρσα).
}}
{{elnl
|elnltext=δειρή Ion. voor δέρη.
}}
}}
{{etym
{{etym
Line 35: Line 37:
}}
}}
{{mdlsj
{{mdlsj
|mdlsjtxt=[[perhaps]] [[akin]] to Lat. [[dorsum]] [[note]] that we get [[δέρη]] not [[δέρα]], [[even]] in [[attic]].]<br />the [[neck]], [[throat]], Il., Hdt.; [[attic]] Trag.
|mdlsjtxt=[[perhaps]] [[akin]] to Lat. [[dorsum]] [[note]] that we get [[δέρη]] not [[δέρα]], [[even]] in Attic.]<br />the [[neck]], [[throat]], Il., Hdt.; Attic Trag.
}}
}}
{{FriskDe
{{FriskDe
|ftr='''δειρή''': {deirḗ}<br />'''See also''': s. [[δέρη]].<br />'''Page''' 1,358
|ftr='''δειρή''': {deirḗ}<br />'''See also''': s. [[δέρη]].<br />'''Page''' 1,358
}}
{{trml
|trtx=A-Pucikwar: loŋo; Adyghe: пшъэ; Afrikaans: nek, hals; Ainu: レクッ; Aklanon: liog; Albanian: qafë; Amharic: አንገት; Andi: гару; Arabic: رَقَبَة‎, عُنُق‎; Egyptian Arabic: رقبة‎; Hijazi Arabic: رقبة‎; Moroccan Arabic: عنق‎; Armenian: վիզ, պարանոց; Old Armenian: վիզ, պարանոց, ուլն, ճիտ, փող; Aromanian: gushi, gushã; Assamese: গল, ডিঙি; Asturian: pescuezu; Atikamekw: okowiw; Avar: габур; Aymara: kunka; Azerbaijani: boyun; Bahnar: hơko, ako; Baluchi: گردن‎; Banjarese: gulu; Bashkir: муйын; Basque: sama; Bau Bidayuh: tunguo; Belarusian: шыя; Bengali: গলা, গর্দান; Bikol Central: liog; Bolinao: liey; Breton: gouzoug; Brunei Malay: lihir; Bulgarian: шия, врат; Burmese: လည်ပင်း; Buryat: хүзүүн; Catalan: coll; Cebuano: liog; Central Melanau: tengok; Chamicuro:̈hano; Chechen: лаг; Cherokee: ᎠᏴᏤᏂ; Chichewa: khosi; Chinese Cantonese: 頸, 颈; Hakka: 頸, 颈, 頸根, 颈根; Mandarin: 頸, 颈, 頸項, 颈项, 脖子; Min Dong: 脰骨; Min Nan: 頷, 颔, 頷頸, 颔颈, 頷仔頸, 颔仔颈, 頷頸仔, 颔颈仔, 頷胿, 颔胿, 頷頸胿, 颔颈胿, 脰項, 脰项; Chuvash: мăй; Coptic: ⲛⲁϩⲃⲓ, ϧⲁϧ; Cornish: konna; Czech: krk, šíje; Dalmatian: cual, zoglo; Danish: hals; Daur: xujuu; Dhivehi: ކަދުރާ‎; Dongxiang: ghuzhun; Dupaningan Agta: leg; Dutch: [[nek]], [[hals]]; Eastern Cham: ꨓꨰꨆꨶ; Esperanto: kolo; Estonian: kael, kaelus; Even: никан; Evenki: никимна; Finnish: kaula; French: [[cou]], [[nuque]]; Friulian: cuel; Galician: pescozo, colo; Georgian: კისერი; German: [[Hals]], [[Nacken]], [[Genick]]; Gorontalo: bulo'o; Gothic: 𐌷𐌰𐌻𐍃; Greek: [[λαιμός]]; Ancient Greek: [[δέρη]], [[τράχηλος]]; Greenlandic: qungaseq; Guaraní: ajúra; Gujarati: ગરદન; Haitian Creole: kou; Hausa: wuya; Hawaiian: ʻāʻī; Hebrew: צַוָּאר / צוואר‎; Hidatsa: áaba; Higaonon: li-ug; Hindi: गरदन, कंठ; Hungarian: nyak; Icelandic: háls; Indonesian: leher; Inuktitut: ᖁᖓᓯᖅ; Iranun: le'eg; Irish: muineál; Italian: [[collo]]; Iu Mien: jaang; Japanese: 首; Javanese: gulu; Kabardian: пщэ; Kabyle: iri; Kalmyk: күзүн; Kannada: ಕತ್ತು; Kashmiri: گَردَن‎; Kashubian: szëja; Kazakh: мойын; Khasi: ryndang; Khmer: ក; Kikuyu: mbogo; Kimaragang: liou; Klias River Kadazan: liyow; Koho: nko; Komi-Permyak: голя; Korean: 목; Kurdish Central Kurdish: مِل‎, ئەستۆ‎; Laki: مِل‎; Northern Kurdish: stû; Southern Kurdish: مِل‎; Kyrgyz: моюн; Lak: ссурссу; Lao: ຄໍ; Latgalian: koklys; Latin: [[collum]], [[cervix]]; Latvian: kakls; Lezgi: гардан; Lithuanian: kaklas; Lombard: coll; Lotud: liou; Low German: Hals; Luhya: likosi; Macedonian: врат, шија; Maguindanao: lig; Malay: leher; Malayalam: കഴുത്ത്; Manchu: ᠮᠣᠩᡤᠣᠨ; Mandinka: kaŋo; Mansaka: liyug; Manx: mwannal; Maori: kakī; Maranao: lig; Marathi: मान; Mari: шӱй; Maricopa: miipuk; Meriam: tabó; Mon: ကံ; Mongolian: хүзүү; Motu: aio; Muong: cố; Nahuatl: quechtli; Nanai: монгон; Nauruan: teren; Navajo: akʼos; Neapolitan: cuollo; Newar: कथु; Nganasan: бакәз̌әә; Ngarrindjeri: kuri; Nivkh: ӄʼос; Norman: co; Northern Northern Norwegian Bokmål: hals; Nynorsk: hals; Occitan: còl; Ojibwe: nikwegan; Okinawan: くび; Old Church Slavonic Cyrillic: шиꙗ, вꙑꙗ; Roman: ⱎⰹⱑ; Old East Slavic: шиꙗ; Old English: swēora; Old French: col; Old Javanese: gulu; Oromo: morma; Ossetian: хъуыр, ӕфцӕг; Ottoman Turkish: بویون‎, گردن‎, یال‎; Pangasinan: bekleo; Pashto: غاړه‎; Persian: گردن‎, مل‎, گری‎; Polish: szyja, kark; Portuguese: [[pescoço]]; Punjabi: ਧੌਣ; Quechua: kunka; Rapa Nui: gao; Rohingya: gola; Romani: korr; Romanian: gât; Romansch: culiez, culöz; Rungus: lliow; Russian: [[шея]], [[выя]]; Rwanda-Rundi: ijosi; S'gaw Karen: ကိာ်; Sabah Bisaya: liou; Sami Inari: čeve; Northern: čeabet, čeabi, čeabát; Skolt: čeäppat; Southern: tjovrese; Samoan: ua; Sanskrit: ग्रीवा; Santali: ᱦᱚᱴᱚᱜᱽ; Sardinian: trucu; Scottish Gaelic: amhach, muineal; Sebop: batok; Sekapan: ngo'a; Serbo-Croatian Cyrillic: вра̑т, ши̏ја; Roman: vrȃt, šȉja; Sherpa: མཇིང་པ; Shona: mutsipa; Sichuan Yi: ꆹ, ꇵꆹ; Sicilian: coddu; Sinhalese: බෙල්ල; Slovak: krk, šija; Slovene: vrat; Somali: qoor, sur; Sorbian Lower Sorbian: šyja; Upper Sorbian: šija; Spanish: [[cuello]], [[pescuezo]]; Sundanese: tengek; Swahili: shingo; Swedish: hals; Tagal Murut: liog; Tagalog: leeg; Tajik: гардан; Talysh Asalemi: گردن‎; Tambunan Dusun: liou; Tamil: கழுத்து; Taos: k'ə́onemą; Tatar: муйын, муен; Tausug: liug; Telugu: మెడ; Tetum: kakorok; Thai: คอ, ลำคอ; Tibetan: མཇིང་པ; Tigrinya: ክሳድ; Timugon Murut: liog; Tongan: kia; Tulu: ಕೆಕ್ಕಿಲ್; Turkish: boyun; Turkmen: boýun; Tuvan: моюн; Ukrainian: шия; Urdu: گردن‎, کںٹھ‎; Uyghur: بويۇن‎; Uzbek: bo'yin, gardan; Venetian: còl, coło, col; Veps: kagl; Vietnamese: cổ; Volapük: särvig, nük; Waray-Waray: liog; Welsh: gwddf; West Coast Bajau: kelong; West Frisian: nekke; Winnebago: caaše; Wolof: baat; Xhosa: intamo; Yakan: kellong; Yakut: моой; Yiddish: האַלדז‎; Yoruba: ọrùn; Zazaki: mêr, vıle; Zealandic: 'als, nikke; Zhuang: hoz; Zulu: intamo
}}
}}

Latest revision as of 21:45, 29 October 2024

Click links below for lookup in third sources:
Full diacritics: δειρή Medium diacritics: δειρή Low diacritics: δειρή Capitals: ΔΕΙΡΗ
Transliteration A: deirḗ Transliteration B: deirē Transliteration C: deiri Beta Code: deirh/

English (LSJ)

ἡ, Att. δέρη A.Ag.329,875, etc.; Aeol. δέρα Sapph.Supp. 23.16(v. infr.):—
A neck, throat, Il.11.26, etc.; τὰ ἀπὸ τῆς δ. ornaments, Hdt.1.51.
2 collar, Poll.2.235.
II in plural, gully, glen, Pi.O. 3.27, 9.59: but in sg., = δειράς, prob. in Hermesian.7.54. (The original form is preserved in Arc. δερϝά BCH39.55 (Orchom.): Aeol. δέρρη is coined by EM262.57 as etym. of δέρρις: Hsch. has δέρα· ὑπερβολὴ ὄρους, οἱ δὲ τὰ σιμὰ τῶν ὀρῶν by confusion with δειράς. Κοίλᾳ δέρᾳ, placename in Inscr.Olymp.46.30. Prob. from root of ζέρεθρον, βιβρώσκω.)

Spanish (DGE)

v. δέρη.

French (Bailly abrégé)

ῆς (ἡ) :
1 cou;
2 gorge.
Étymologie: cf. δειράς et lat. dorsum.

Dutch (Woordenboekgrieks.nl)

δειρή Ion. voor δέρη.

Russian (Dvoretsky)

δειρή: дор. δειρά
1 шея Hom., Theocr.: τὰ ἀπὸ τῆς δειρῆς Her. ожерелье;
2 горло HH;
3 перен. пасть (sc. Ταρτάρου Hes.);
4 горная гряда (Ἀρκαδίας δειραί Pind.).

English (Autenrieth)

ῆς: neck, throat.

Greek Monolingual

δειρή και (αιολ. τ.) δέρα και (αττ. τ.) δέρη, η (Α)
1. λαιμός, τράχηλος
2. περιδέραιο
3. στον πληθ. κοίτη χειμάρρου, στενή κοιλάδα
4. φρ. «τὰ ἀπὸ τῆς δειρῆς» — τα στολίδια, τα κοσμήματα.
[ΕΤΥΜΟΛ. Πρωταρχικός τ. τών δειρή, δέρη, δέρα θεωρείται ο τ. δερFᾱ, ο οποίος απαντά και στην Αρκαδική. Στις ινδο-ιρανο-βαλτο-σλαβικές γλώσσες μαρτυρούνται ετυμολογικώς συγγενείς λέξεις
πρβλ. αρχ. ινδ. και αβεστ grīvā «λαιμός, τράχηλος», ρωσ. grīva «χαίτη, ράχη βουνού», λεττ. grīva «εκβολή ποταμού», οι οποίες οδήγησαν στην αναγωγή σε αρχικό τ. gwer-uā (παράλληλα προς το gwrī-uā). Η υπόθεση όμως αυτή προσκρούει στην ύπαρξη αιολ. τ. δέρα αντί του αναμενόμενου βέρα, αν και υποστηρίχθηκε ότι πιθ. στη Λεσβιακή το gw μπροστά από e είχε περισσότερο χειλική προφορά απ' ό,τι στις άλλες διαλέκτους. Η σχέση εξάλλου μεταξύ gwer- και gwrī- δεν είναι σαφής και έχει δώσει λαβή στη διατύπωση διαφόρων υποθέσεων. Τέλος, δεν αποκλείεται να υπάρχει ετυμολογική σχέση με τη ρίζα του βιβρώσκω].

Greek Monotonic

δειρή: ἡ, λαιμός, τράχηλος, σε Ομήρ. Ιλ.· Αττ. — δέρη (όχι δέρα), σε Αισχύλ. (πιθ. συγγενές προς το Λατ. dors-um).

Greek (Liddell-Scott)

δειρή: ἡ, ὁ τράχηλος, ὁ λαιμός, Ἰλ. Λ. 26, κτλ., Ἡρόδ. 1. 51· Ἀττ. δέρη, ὃ ἴδε. 2) περιδέραιον, Πολυδ. Β΄, 235. ΙΙ. κατὰ πληθ. = δειράς, Πίνδ. Ο. 3. 48., 9. 89. (Πρβλ. δειράς· ὁ Κουρτ. ὑποθέτει ὅτι ὁ τύπος δέρη (ὅπερ τηρεῖ τὸ η παρ’ Ἀττ.) καὶ τὸ Αἰολ. δέρρα, Λατ. dorsum, ὁδηγοῦσιν ἡμᾶς εἴς τινα ἀρχικὸν ἢ πρῶτον τύπον δέρσα).

Frisk Etymological English

See also: s. δέρη.

Middle Liddell

perhaps akin to Lat. dorsum note that we get δέρη not δέρα, even in Attic.]
the neck, throat, Il., Hdt.; Attic Trag.

Frisk Etymology German

δειρή: {deirḗ}
See also: s. δέρη.
Page 1,358

Translations

A-Pucikwar: loŋo; Adyghe: пшъэ; Afrikaans: nek, hals; Ainu: レクッ; Aklanon: liog; Albanian: qafë; Amharic: አንገት; Andi: гару; Arabic: رَقَبَة‎, عُنُق‎; Egyptian Arabic: رقبة‎; Hijazi Arabic: رقبة‎; Moroccan Arabic: عنق‎; Armenian: վիզ, պարանոց; Old Armenian: վիզ, պարանոց, ուլն, ճիտ, փող; Aromanian: gushi, gushã; Assamese: গল, ডিঙি; Asturian: pescuezu; Atikamekw: okowiw; Avar: габур; Aymara: kunka; Azerbaijani: boyun; Bahnar: hơko, ako; Baluchi: گردن‎; Banjarese: gulu; Bashkir: муйын; Basque: sama; Bau Bidayuh: tunguo; Belarusian: шыя; Bengali: গলা, গর্দান; Bikol Central: liog; Bolinao: liey; Breton: gouzoug; Brunei Malay: lihir; Bulgarian: шия, врат; Burmese: လည်ပင်း; Buryat: хүзүүн; Catalan: coll; Cebuano: liog; Central Melanau: tengok; Chamicuro:̈hano; Chechen: лаг; Cherokee: ᎠᏴᏤᏂ; Chichewa: khosi; Chinese Cantonese: 頸, 颈; Hakka: 頸, 颈, 頸根, 颈根; Mandarin: 頸, 颈, 頸項, 颈项, 脖子; Min Dong: 脰骨; Min Nan: 頷, 颔, 頷頸, 颔颈, 頷仔頸, 颔仔颈, 頷頸仔, 颔颈仔, 頷胿, 颔胿, 頷頸胿, 颔颈胿, 脰項, 脰项; Chuvash: мăй; Coptic: ⲛⲁϩⲃⲓ, ϧⲁϧ; Cornish: konna; Czech: krk, šíje; Dalmatian: cual, zoglo; Danish: hals; Daur: xujuu; Dhivehi: ކަދުރާ‎; Dongxiang: ghuzhun; Dupaningan Agta: leg; Dutch: nek, hals; Eastern Cham: ꨓꨰꨆꨶ; Esperanto: kolo; Estonian: kael, kaelus; Even: никан; Evenki: никимна; Finnish: kaula; French: cou, nuque; Friulian: cuel; Galician: pescozo, colo; Georgian: კისერი; German: Hals, Nacken, Genick; Gorontalo: bulo'o; Gothic: 𐌷𐌰𐌻𐍃; Greek: λαιμός; Ancient Greek: δέρη, τράχηλος; Greenlandic: qungaseq; Guaraní: ajúra; Gujarati: ગરદન; Haitian Creole: kou; Hausa: wuya; Hawaiian: ʻāʻī; Hebrew: צַוָּאר / צוואר‎; Hidatsa: áaba; Higaonon: li-ug; Hindi: गरदन, कंठ; Hungarian: nyak; Icelandic: háls; Indonesian: leher; Inuktitut: ᖁᖓᓯᖅ; Iranun: le'eg; Irish: muineál; Italian: collo; Iu Mien: jaang; Japanese: 首; Javanese: gulu; Kabardian: пщэ; Kabyle: iri; Kalmyk: күзүн; Kannada: ಕತ್ತು; Kashmiri: گَردَن‎; Kashubian: szëja; Kazakh: мойын; Khasi: ryndang; Khmer: ក; Kikuyu: mbogo; Kimaragang: liou; Klias River Kadazan: liyow; Koho: nko; Komi-Permyak: голя; Korean: 목; Kurdish Central Kurdish: مِل‎, ئەستۆ‎; Laki: مِل‎; Northern Kurdish: stû; Southern Kurdish: مِل‎; Kyrgyz: моюн; Lak: ссурссу; Lao: ຄໍ; Latgalian: koklys; Latin: collum, cervix; Latvian: kakls; Lezgi: гардан; Lithuanian: kaklas; Lombard: coll; Lotud: liou; Low German: Hals; Luhya: likosi; Macedonian: врат, шија; Maguindanao: lig; Malay: leher; Malayalam: കഴുത്ത്; Manchu: ᠮᠣᠩᡤᠣᠨ; Mandinka: kaŋo; Mansaka: liyug; Manx: mwannal; Maori: kakī; Maranao: lig; Marathi: मान; Mari: шӱй; Maricopa: miipuk; Meriam: tabó; Mon: ကံ; Mongolian: хүзүү; Motu: aio; Muong: cố; Nahuatl: quechtli; Nanai: монгон; Nauruan: teren; Navajo: akʼos; Neapolitan: cuollo; Newar: कथु; Nganasan: бакәз̌әә; Ngarrindjeri: kuri; Nivkh: ӄʼос; Norman: co; Northern Northern Norwegian Bokmål: hals; Nynorsk: hals; Occitan: còl; Ojibwe: nikwegan; Okinawan: くび; Old Church Slavonic Cyrillic: шиꙗ, вꙑꙗ; Roman: ⱎⰹⱑ; Old East Slavic: шиꙗ; Old English: swēora; Old French: col; Old Javanese: gulu; Oromo: morma; Ossetian: хъуыр, ӕфцӕг; Ottoman Turkish: بویون‎, گردن‎, یال‎; Pangasinan: bekleo; Pashto: غاړه‎; Persian: گردن‎, مل‎, گری‎; Polish: szyja, kark; Portuguese: pescoço; Punjabi: ਧੌਣ; Quechua: kunka; Rapa Nui: gao; Rohingya: gola; Romani: korr; Romanian: gât; Romansch: culiez, culöz; Rungus: lliow; Russian: шея, выя; Rwanda-Rundi: ijosi; S'gaw Karen: ကိာ်; Sabah Bisaya: liou; Sami Inari: čeve; Northern: čeabet, čeabi, čeabát; Skolt: čeäppat; Southern: tjovrese; Samoan: ua; Sanskrit: ग्रीवा; Santali: ᱦᱚᱴᱚᱜᱽ; Sardinian: trucu; Scottish Gaelic: amhach, muineal; Sebop: batok; Sekapan: ngo'a; Serbo-Croatian Cyrillic: вра̑т, ши̏ја; Roman: vrȃt, šȉja; Sherpa: མཇིང་པ; Shona: mutsipa; Sichuan Yi: ꆹ, ꇵꆹ; Sicilian: coddu; Sinhalese: බෙල්ල; Slovak: krk, šija; Slovene: vrat; Somali: qoor, sur; Sorbian Lower Sorbian: šyja; Upper Sorbian: šija; Spanish: cuello, pescuezo; Sundanese: tengek; Swahili: shingo; Swedish: hals; Tagal Murut: liog; Tagalog: leeg; Tajik: гардан; Talysh Asalemi: گردن‎; Tambunan Dusun: liou; Tamil: கழுத்து; Taos: k'ə́onemą; Tatar: муйын, муен; Tausug: liug; Telugu: మెడ; Tetum: kakorok; Thai: คอ, ลำคอ; Tibetan: མཇིང་པ; Tigrinya: ክሳድ; Timugon Murut: liog; Tongan: kia; Tulu: ಕೆಕ್ಕಿಲ್; Turkish: boyun; Turkmen: boýun; Tuvan: моюн; Ukrainian: шия; Urdu: گردن‎, کںٹھ‎; Uyghur: بويۇن‎; Uzbek: bo'yin, gardan; Venetian: còl, coło, col; Veps: kagl; Vietnamese: cổ; Volapük: särvig, nük; Waray-Waray: liog; Welsh: gwddf; West Coast Bajau: kelong; West Frisian: nekke; Winnebago: caaše; Wolof: baat; Xhosa: intamo; Yakan: kellong; Yakut: моой; Yiddish: האַלדז‎; Yoruba: ọrùn; Zazaki: mêr, vıle; Zealandic: 'als, nikke; Zhuang: hoz; Zulu: intamo